Stopnica. Zamek w Stopnicy

Stopnicamiasto położne w województwie świętokrzyskim, powiecie buskim, gminie Stopnica. Historyczne początki Stopnicy sięgają przełomu XI i XII wieku. Właścicielami Stopnicy byli książęta, podania mówią, że w XIII posiadał tu swój dwór książę Bolesław Wstydliwy. Następnie Stopnica była własnością królów.

Król Kazimierz Wielki około roku 1350 ufundował budowę zamku królewskiego, a w roku 1360 nadał Stopnicy prawa miejskie. Miasto liczyło około 800 mieszkańców.

Następnie zamek stopnicki stał się siedzibą starostów. Kiedy starostą był Marcin Zborowski zamek został znacznie rozbudowany. Budynek został zniszczony podczas najazdu szwedzkiego w latach 1655-1660. Zamek został ponownie odbudowany w stylu włoskim w 1661 roku przez starostę Jana Branickiego. Kolejnej przebudowy zamku dokonał generał Edward Wodzicki.

Podczas II wojny światowej zamek całkowicie spłonął w roku 1944.

Po wojnie w roku 1958 budynek został zaadaptowany na pomieszczenia używkowe. Stał się on parterowym budynkiem bez żadnego stylu. Mieścił się w nim punkt skupu Spółdzielni Ogrodniczo- Pszczelarskiej i przez wszystkie lata,budynek był bardzo zaniedbany. Po wykupieniu zamku przez gminę Stopnica, rozpoczęły się systematyczne remonty i odbudowy zamku. W obecnym kształcie budynek funkcjonuje do roku 2011, kiedy to umieszczono w jego wnętrzu Gminny Ośrodek Kultury, który funkcjonuje po dziś dzień służąc mieszkańcom miasta i gminy Stopnica.

Poniżej fotografie prezentujące zamek w różnych okresach czasu.

1. Zdjęcie archiwalne z okresu powojennego, kiedy budynek był bardzo zaniedbany.

2. Zdjęcie archiwalne z czasu odbudowy/ remontu zamku.

3. Zdjęcia współczesne, wykonane w trakcie prowadzonego szkolenia.

Przygotowała grupa MP 811 Stopnica

Prowadzący: Mariusz Pałys

Historia Fabryki Samochodów Ciężarowych „Star” (FSC STAR)

Fabryka Samochodów Ciężarowych „Star” – dawne polskie zakłady motoryzacyjne specjalizujące się w produkcji lekkich i średnich samochodów ciężarowych, które miały swoją siedzibę w Starachowicach. Ich głównym sukcesorem w zakresie fabryki w Starachowicach jest spółka MAN Bus.

Zakłady powstały w 1948 roku jako przedsiębiorstwo państwowe, na bazie Zakładów Mechanicznych w Starachowicach założonych w 1920 roku, produkujących w okresie międzywojennym armaty oraz ramy do samochodów wytwarzanych przez przedsiębiorstwo Lilpop, Rau i Loewenstein w Warszawie. Otrzymały początkowo nazwę Fabryka Samochodów Ciężarowych im. Feliksa Dzierżyńskiego i mieściły się w Starachowicach. Były tam produkowane samochody ciężarowe marki „Star”, poczynając od Star 20 z 1948 roku. W 1981 roku wyprodukowano 500-tysięczną ciężarówkę.

Podczas przemian ekonomicznych na przełomie lat 80. i 90. fabryka znalazła się w trudnej sytuacji i groziła jej likwidacja. Po strajku okupacyjnym w 1991 roku zakłady zostały przekształcone w spółkę o nazwie Zakłady Starachowickie Star S.A. i sprywatyzowane W połowie lat 90. XX wieku kontrolę nad przedsiębiorstwem przejęła spółka Sobiesław Zasada Centrum S.A., co do dziś uważane jest za kontrowersyjne. W późniejszym okresie przedsiębiorstwo zostało podzielone na dwie spółki: Star Trucks Sp. z o.o. (główna część zakładów) i Inwest Star S.A., produkująca część komponentów. Pod koniec 1999 roku głównym udziałowcem spółki Star Trucks została niemiecka grupa MAN AG. Po tym przejęciu przez kilka lat dawna fabryka Star dalej produkowała ciężarówki. Najpierw własnej konstrukcji, potem modele z dużym udziałem części koncernu MAN, takich jak kabiny kierowcy i silniki.

W 2003 roku zmieniono nazwę spółki Star Trucks na MAN STAR Trucks & Buses Sp. z o.o. (pierwotnie do 2004 roku w formie: MAN STAR Trucks & Busses), po czym w związku z przekształceniami przeniesiono jej siedzibę do Sadów koło Poznania, a zakład w Starachowicach stał się jej oddziałem. W 2003 roku w Starachowicach uruchomiono produkcję szkieletów nadwozi i komponentów autobusowych dla zakładów w Sadach (zamknięty w 2016 roku) i w Salzgitter. W 2004 r. zakład w Starachowicach otrzymał certyfikat ISO 9001-2000.

Poziom produkcji ciężarówek wciąż spadał, sięgając w końcowym okresie kilkuset sztuk rocznie, dlatego w 2004 roku przeniesiono ją do zakładów MAN-a w Austrii w Grazu (były Steyr-Daimler-Puch AG). W Starachowicach pozostała jedynie niewielka produkcja terenowych ciężarówek dla wojska i różnych służb (np. leśników).

W 2006 roku zakończono definitywnie produkcję samochodów ciężarowych. Zakład w Starachowicach produkuje obecnie szkielety autobusów oraz komponenty autobusów i ciężarówek grupy MAN AG. Przykładowo, wkrótce po przejęciu Stara przez MAN-a, rozwijano produkcję wiązek kabli instalacji elektrycznych.

Marka Star była wykorzystywana przy sprzedaży na rynku polskim ciężarówek produkowanych w Grazu w zakładzie Steyr należącym do MAN AG.

W dniu 8 stycznia 2009 roku przedsiębiorstwo MAN Star Trucks & Buses wyeliminowało z nazwy markę „Star” i od tego momentu nazywa się MAN Bus Sp. z o.o., a od 2017 ponownie ma siedzibę w Starachowicach.

W czasie istnienia zakładu wyprodukowano łącznie 631,5 tys. pojazdów. Ciężarówki Star przez kilka lat były eksportowane do państw Bloku wschodniego, a także do Angoli, Libii, Chin, Egiptu, Jemenu i Tajlandii.

W 2018 r. Grupa Zasada w porozumieniu z Agencją Rozwoju Przemysłu wyraziły zainteresowanie możliwością powrotu marki „Star” na rynek polski, w szczególności do produkcji dla wojska. Związane jest to m.in. z tym, że duża część bazy transportowej wojska polskiego używa samochodów tej marki, które są remontowane i unowocześniane w Starachowicach przez przedsiębiorstwo Autobox, które wyraziło też zainteresowanie produkcją nowych ciężarówek pod tą marką. Dlatego Grupa Zasada zwróciła się do przedsiębiorstwa MAN o zwrot dokumentacji technicznej samochodów Star (do czego upoważniały warunki umowy), a otrzymana dokumentacja została przekazana przedsiębiorstwu Autobox. Natomiast znak firmowy Stara wciąż jest w dyspozycji MAN-a.

Bibliografia:

http://www.starachowice-net.pl/

https://www.wikiwand.com/pl/Fabryka_Samochod%C3%B3w_Ci%C4%99%C5%BCarowych_%E2%80%9EStar%E2%80%9D

Przygotowała grupa: DK 792 Starachowice

Prowadzący: Dawid Kniotek

Miejsko-Gminne Centrum Kultury

Zamek w Stopnicy

Miejsko-Gminne Centrum Kultury w Stopnicy ma siedzibę w odrestaurowanym Zamku, który w latach 1350-1355 ufundował dla miasta Król Kazimierz Wielki.

W Miejsko-Gminnym Centrum Kultury, można zwiedzać wystawy poświęcone historii Stopnicy i Królowi Kazimierzowi Wielkiemu, są to wystawy:

-„Historia miasta Stopnica"

Pełna starych fotografii z czasów przed, w trakcie i po II wojnie światowej. Historia herbu miasta.

-„Życie Króla Kazimierza Wielkiego"

Scena z koronacji Kazimierza Wielkiego, ciekawostki na temat króla.

-„Zakamarki starej zakrystii"

Zbiór zabytkowych ornatów kościelnych.

-„Sala rycerska",

Proporce ziem, którymi władał Kazimierz Wielki.

-„Zakamarki historii Ziemi Stopnickiej"

Eksponaty przekazane przez mieszkańców gminy Stopnica. Między innymi: eksponaty starej kuchni, stara izba mieszkalna, wnętrze starej sali klasowej, pamiątki czasów PRL.

-„Kapliczki i krzyże w Gminie Stopnica"

Galeria zdjęć kapliczek i krzyży przydrożnych.

Ponadto znajdują się tu wystawy prac rękodzielniczych i fotograficzna mieszkanek naszej Gminy.

W MCK w Stopnicy odbywają się wydarzenia i zajęcia kulturalno-oświatowe oraz rekreacyjno-sportowe skierowane do dzieci, młodzieży, dorosłych i seniorów z naszej Gminy.

Swoją siedzibę ma tu biblioteka publiczna, Stowarzyszenie „Stopniczanki" i Klub Seniora Królewska Oaza.

Odbywają się tu imprezy cykliczne takie jak: WOŚP, Dzień Kobiet, Dzień Dziecka, Dożynki Gminne, Urodziny Króla Kazimierza Wielkiego. Koncerty Wigilijne i Patriotyczne, Narodowe czytanie. A ponadto organizowane są zajęcia podczas ferii zimowych i wakacji dla dzieci i młodzieży oraz Turnieje sportowe.

W ostatnim czasie, w studiu nagrań nagrywa się wiele słuchowisk w związku z różnymi rocznicami czy wydarzeniami, w których udział biorą mieszkańcy Gminy.

Przygotowała grupa MP 822 Stopnica

Prowadzący: Mariusz Pałys

Kościół NSJ w Starachowicach

Parafia Najświętszego Serca Jezusowego w Starachowicach została erygowana 1 czerwca 1984r. przez bp. Edwarda Materskiego, teren parafii wydzielony został z terenów parafii: Wszystkich Świętych i Świętej Trójcy i obejmował około 8000 wiernych. Potrzeba utworzenia nowego Kościoła na osiedlu „Majówka” wynikała z budowy nowych osiedli mieszkaniowych, oraz dalszego rozwoju miasta Starachowice. Pierwszym proboszczem i budowniczym kościoła został ks. kan. Aleksander Sikora, któremu zostało powierzone zadanie zorganizowania parafii. Ks. Aleksander obecnie jest na emeryturze, a urząd proboszcza sprawuje ks. kan. Artur Lach.

W historię Kościoła wpisały się Siostry ze Zgromadzenia Panien Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny które posługiwały w parafii od 1988 r. Siostry Prezentki prowadziły katechezę na terenie parafii, oraz posługiwały w zakrystii. Zgromadzenie miało wybudować na terenie parafii przedszkole i przez to realizować swój charyzmat zakonny. Brak młodych, wykształconych sióstr jak i brak funduszy nie pozwoliły zrealizować tych planów. Decyzją Matki Generalnej 30 czerwca 2008 r. siostry przeniosły się do Krakowa. Do zadań duszpasterskich w parafii należy oczywiście nauczanie i głoszenie prawd wiary i moralności.

W Kościele Najświętszego Serca Jezusowego księgi parafialne prowadzone są od 1983 r. Księgi parafialne, które znajdują się w kancelarii parafialnej pozwoliły dokonać zestawienia ilości udzielanych sakramentów od roku 1983 do roku 2015. W ciągu 32 lat sakramentów udzielano zgodnie z przepisami KPK.

Kościół pod wezwaniem Najświętszego Serca Jezusa w Starachowicach-Majówce, według projektu arch. Zdzisława Wieka zbudowany został w latach 1986–1994. Poświęcony w stanie surowym 22 czerwca 1990 przez bp. Edwarda Materskiego i również przez niego konsekrowany 8 listopada 1998. Jest to budowla wzniesiona z cegły czerwonej.

Bazylika Katedralna w Kielcach

Pierwotny niewielki romański kościółek pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny wybudował na najwyższym wzniesieniu starych Kielc w 1171 r. bp krakowski Gedeon. Na skutek wielu przeróbek na przekroju wieków budynek kościelny stracił swój pierwotny wygląd i kształt.

Obecnie kościół, dzwonnica oraz wieże sąsiadującego z katedrą Pałacu Biskupów Krakowskich wyróżniają się wśród niskiej zabudowy śródmieścia.
Bazylika katedralna zachwyca różnorodnością form i kolorów. Na chórze znajdują się trzydziestogłosowe organy wiedeńskie z 1910 r. Ołtarz główny wykonany jest z drewna, barokowy - cały złocony. Autorem rzeźb w ołtarzu jest Antoni Frąckiewicz. W ołtarzu głównym znajduje się obraz autorstwa Szymona Czechowicza z 1730 r. przedstawiający Wniebowzięcie Matki Boskiej. U góry w oknach prezbiterium są dwa witraże.
W lewej - północnej nawie wmurowana jest w ścianę rzeźba z 1646 r. przedstawiająca Matkę Boską z Dzieciątkiem, wykonana z bryły galeny z Karczówki.
Obok ołtarza, przy wschodniej ścianie nawy południowej, znajduje się obraz Matki Boskiej Łaskawej Kieleckiej, który w 1991 r. został ukoronowany przez papieża Jana Pawła II. W nawie południowej znajduje się wejście do krypt grobowych. Obok ołtarza, w korytarzu znajdują się wejścia do zakrystii oraz znajdującego się na piętrze skarbca. Zostały tam zgromadzone cenne dzieła sztuki sakralnej, dary króla Kazimierza Wielkiego, zabytki rękopiśmiennictwa oraz kolekcje ornatów.
Kościół katedralny uzyskał w 1970 roku na 800-lecie swego istnienia godność bazyliki mniejszej. Po prawej stronie wejścia znajduje się wzniesiona w 1760 r. kaplica Ogrójca, a po lewej – dzwonnica (wewnątrz zawieszono trzy dzwony). Obok dzwonnicy ustawiono figurę Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny.
Naprzeciw dzwonnicy, znajduje się marmurowa tablica - unikalny zabytek z okresu Oświecenia. Ufundował ją w 1782 r. przewodniczący powołanej w 1773 r. Komisji Edukacji Narodowej ks. prymas Michał Poniatowski.

Przygotowała grupa KK 793 Kielce

Prowadząca: Klaudia Kowalczyk

Kielecki Teatr Tańca mieści się w budynku Kieleckiego Centrum Kultury na Placu Moniuszki 2b w Kielcach. KTT rozpoczął działalność jako prywatny teatr, którego założycielem była Elżbieta Szlufik - Pańtak. Później do prowadzenia działalności kulturalnej Stowarzyszenia Kieleckiego Teatru Tańca dołączył mąż Pani Elżbiety – Grzegorz Pańtak. W 2004 roku KTT został przekształcony w miejską instytucję kultury. Teatr zadebiutował w grudniu 1995r. w Teatrze Dramatycznym im. Stefana Jaracza w Olsztynie, wystawiając spektakl „Uczucia” , którego twórcą byli Elżbieta Pańtak i Piotr Galiński.

Kielecki Teatr Tańca przedstawia bardzo różnorodny repertuar, więc każdy – i mały, i duży – znajdzie coś dla siebie. Na uwagę zasługują takie przedstawienia jak np.: „Pasja”, „Alicja w krainie czarów”, „Kopciuszek”, czy „Dziadek do orzechów”. W okresie swojej działalności Teatr występował na wielu scenach w kraju.

Działalność Kieleckiego Teatru Tańca to nie tylko przedstawienia artystyczne w wykonaniu baletu jazzowo – współczesnego. To również działalność edukacyjna w postaci warsztatów tańca, prowadzenie szkoły tańca, czy też kwalifikacyjnego kursu instruktorskiego. KTT w ramach swojej działalności organizuje mnóstwo wspaniałych konkursów, festiwali oraz widowisk z udziałem znanych i powszechnie szanowanych artystów – tancerzy.

Opracowała grupa BB 732 Kielce

Prowadzący: Bartosz Bryła